Odbieramy dziecko ze żłobka jest radosne i z chęcią wraca do domu. Dodajmy, że 3 dni wcześniej wróciło do placówki po 1,5 tygodniowej nieobecności z powodu choroby. Szczęśliwi rodzice podczas wieczornej kąpieli zauważyli rumieńce na polikach, mama odruchowo sprawdziła temperaturę pocałunkiem, coś ją tknęło i wyjęła termometr, po 3 minutach pokazał 39,3. Żadnych innych objawów, tylko gorączka…Skąd znam ten scenariusz? Bo ta mama, to ja…

Zbadałam synka, osłuchałam, obejrzałam uszy, gardło, a może coś przeoczyłam? Żadnego tropu, nic, jestem bezsilna…podaliśmy lek przeciwgorączkowy, ale czy to wszystko co mogłam zrobić? A może w ogóle tej temperatury nie zbijać? Czy Rodzic może coś zrobić w sytuacji, gdy pojawia się wysoka temperatura?

Czym jest gorączka?

Proces powstawania gorączki zapoczątkowany jest pojawieniem się w organizmie pirogenów zewnętrznych-wirusów, bakterii, grzybów. Komórki układu odpornościowego, w kontakcie z nimi, rozpoczynają produkcję pirogenów endogennych. Płyną z krwią do ośrodkowego układu nerwowego, pobudzając zapalenie. Punktem docelowym jest ośrodek regulacji temperatury w mózgu. Zmienia on set point-termostat temperatury ciała na wyższy, co skutkuje gorączką. Ciało zaczyna intensywnie dostosowywać się do utrzymania nowej, wysokiej temperatury poprzez między innymi poprzez drżenie mięśni- tzw. dreszcze

Po co to wszystko?

Dlaczego chory organizm dokłada sobie pracy podwyższając temperaturę? Ponieważ w takich warunkach układ odpornościowy działa sprawniej-zaczyna produkować przeciwciała i limfocyty do walki z intruzami. Zmniejsza dostęp między innymi do żelaza, blokując namnażanie się drobnoustrojów. Skoro to wszystko wspiera nasz organizm, to znaczy, że mamy nie obniżać gorączki!?

Jak prawidłowo zmierzyć temperaturę ciała dziecka?

Przede wszystkim należy ją dokładnie i prawidłowo zmierzyć. Jestem przeciwnikiem termometrów bezdotykowych, zbyt wiele razy widziałam sytuacje, gdy fałszowały wynik. Poprawcie mnie, jeśli się mylę i znacie dobry, godny polecenia termometr bezdotykowy. My korzystamy z elektronicznego z giętką końcówką, przed użyciem nakładamy niewielką ilość lidokainy by odczytać pomiar wykonany w odbytnicy. Ponieważ w zależności od wieku miejsce pomiaru jest inne

  • odbytnica – u dzieci do 3 roku życia
  • dół pachowy (uznawany za najmniej dokładny punkt pomiaru)u dzieci powyżej 3 roku życia lub ucho u maluchów między 3 a 5 rokiem życia (istnieją odpowiednio do takich pomiarów stworzone termometry)
  • jama ustna u dzieci powyżej 5 roku życia

Czy to już gorączka?

Nie tylko miejsce pomiaru musi odpowiednie, więcej zakres temperatur w danym miejscu jest uważany w różnym zakresie za prawidłowy. Normy to:

  • w odbytnicy 36,6-38,0°C
  • w dole pachowym między 34,7-37,3°C
  • w uchu pomiary wahają się między 35,8-38,0°C
  • a w jamie ustnej między 35,5-37,5°C

Czy gorączkę trzeba obniżać?

Dopóki ciepłota nie przekracza 38°C, zachowanie dziecka nie budzi naszego niepokoju, temperatury nie warto obniżać. Jeśli chętnie się bawi, ma dobry apetyt i dużo pije możemy wstrzymać się z działaniem. Kiedy jest marudne, odmawia jedzenia, nie chce pić lub zaczynają pojawiać się dodatkowe objawy wskazujące na infekcję, nie ma na co czekać, należy podać lek przeciwgorączkowy i zgłosić się do lekarza.

Co robić?

Nawadnianie jest najważniejsze, malca karmionego piersią przystawiaj częściej, a starszakowi wręczaj dodatkowe porcje wody. Nie przegrzewaj dziecka, postaw na lżejsze ubrania, zadbaj o temperaturę w pomieszczeniach. Malec nie musi leżeć, ale to nie czas na forsowne zajęcia, zapewnij mu dużo odpoczynku. Nie zmuszaj do jedzenia, przy gorączce metabolizm nastawiony jest na spalanie, jeśli Twój niejadek tym bardziej odmawia pokarmu, nie obawiaj się po chorobie nadrobi z nawiązką.

Ochładzanie bez leków??

Przede wszystkim domowe metody powinny być połączone z podaniem leku przeciwgorączkowego.Stosowanie zimnych okładów w okolice przebiegu dużych naczyń-na kark, w okolice czoła, pachwin, kostek. Równie skuteczna jest kąpiel w wodzie o temperaturze 1-2 stopnie niższej niż ciepłota dziecka.

A kiedy zgłosić się do lekarza?

Sama jestem rodzicem i kiedy pojawia się wysoka temperatura pada na mnie blady strach, dlatego często konsultuję się z naszym pediatrą. Jednak pamiętaj to Ty jesteś najlepszym lekarzem własnego dziecka, znasz je najlepiej, wiesz jak zachowuje się, na co dzień. Często Twój niepokój zaczyna wszelką diagnostykę, jeśli zaobserwujesz oprócz ciepłoty powyżej 38°:

  • Brak spadku temperatury, mimo leków przeciwgorączkowych
  • Dziecko ma poniżej 12 miesiąca życia
  • Gorączka utrzymuje się od kilku dni, reaguje na leki, ale powraca
  • Wymioty, biegunkę maluch jest zbyt słaby by jeść i pić
  • Zmienił się sposób oddychania widoczna jest duszności, sinica
  • Narastający lub szczekający kaszel inne objawy z górnych dróg oddechowych
  • Wysypkę
  • Dziecko nie chce pić, jest apatyczne, ciągle śpi
  • Oddaje niewielkie ilości moczu, ból, pieczenie przy jego oddawaniu
  • Dziecko jest bardzo pobudzone, jego zachowanie wzbudza niepokój
  • Gorączce towarzyszy silny ból głowy.
  • Pojawiły się drgawki.

Zgłoś się do lekarza!

Nie obawiaj się!

Przy temperaturze powyżej 38°i wyraźnie złym samopoczuciu dziecka – nie bój się leków przeciwgorączkowych. Do 4 miesiąca życia wskazany jest paracetamol. Powyżej 4 lekiem z wyboru są: paracetamol lub ibuprofen, dawki są dostosowane do wagi dziecka i tylko takie mu podawaj. Przy pierwszym podaniu, jeśli paracetamol nie zbija gorączki po 30 minutach podaj ibuprofenZarówno paracetamol jak i ibuprofen są bezpieczne i skuteczne! Jedyne, o czym warto pamiętać, to; że leków przeciwgorączkowych nie można podawać dłużej niż 3 dni, bez konsultacji z lekarzem oraz że kwas acetylosalicylowy można podać dziecku powyżej 12 roku życia! Leki zaczynają działać po pół godzinie, a po dwóch temperatura powinna spaść o 1-1,5°

Gorączka sama w sobie to nie choroba, ale objaw wskazujący na proces zapalny toczący się w organizmie. W ostatnich latach powstała wręcz gorączkofobia często związana z wieloma mitami na jej temat. Wysokość temperatury nie ma związku z powagą choroby. Przy błahych infekcjach wirusowych temperatura może być podniesiona do 40°C. Nie uszkadza mózgu, dopóki temperatura nie wzrasta powyżej 42°C, co zdarza się niezmiernie rzadko. Każde dziecko reaguje na wysoką ciepłotę ciała inaczej i naszym celem jest poprawa samopoczucia malca, a nie zbijanie jej do poziomu 36,6°. A jakie Wy znacie przekonania na temat gorączki?