Do wyjaśnienia zaprosiłam magister fizjoterapii Katarzynę Mielnicką, podróżniczkę, zapaloną żeglarkę oraz narciarkę. A prywatnie Mamę Kubusia, który niedługo skończy roczek.
Co z tą kresą białą, wyjaśnij czym ona jest?
Rozejście mięśnia prostego brzucha zwane też rozejściem kresy białej to zaburzenie funkcjonowania mięśnia prostego wyniku rozluźnienia kresy białej.  Nie zagłębiając się za bardzo w anatomię, mięśnie na brzuchu ułożone są warstwowo. Najgłębiej położony jest mięsień poprzeczny, którego włókna otaczają narządy wewnętrzne niczym pas. Po obu stronach prawej i lewej od miednicy do żeber biegną skośne wewnętrzne. Bezpośrednio na nich ułożone są mięśnie skośne zewnętrzne. Wszystkie od przodu przykrywa mięsień prosty brzucha. Rozpięty między mostkiem i zebrami aż do do kości łonowej.
Jak ta kresa biała wygląda?
Mięsień prosty nie jest jednorodny, co najlepiej widać u szczupłych,wytrenowanych osób. Część prawą i lewą w linii pępka łączy silne pasmo, od mostka do spojenia łonowego- kresa biała. Ma różną szerokość, poszerza się stopniowo w okolicy pępka osiągając około 2-2,5 cm, poniżej znów się zwęża.

Co dzieje się z kresą biała w ciąży?

Za sprawa hormonów dochodzi do rozluźnienia kresy białej. Powiększający się w maluszek powoduje że mięsień prosty brzucha się rozciąga. W III trymestrze część prawa i lewa mięśnia zaczynają się zsuwać na boki i oddalać od siebie. Łącząca je kresa biała musi znacząco się rozluźnia.  Po ciąży wszystko powinno SAMO po woli wrócić do fizjologicznego ułożenia. Niestety nie zawsze. Niektóre kobiety kilka miesięcy po porodzie cały czas wyglądają jakby były w ciąży.
Dlaczego tak jest?U niektórych kobiet dochodzi do rozejścia kresy lub nawet pęknięcia. Ma na to wpływ szereg czynników:
  • ciąże mnogie
  • dziecko powyżej 4 kg
  • uwarunkowania genetyczne
  • kolejne ciąże w krótkim odstępie czasu
  • bardzo silne, ale mało elastyczne mięśnie brzucha przed ciążą ( czyli wszystkie fit kobietki są w grupie ryzyka). Paradoksalnie zdarza się to nawet częściej w tej grupie Dlatego jeśli jesteś w pierwszym trymestrze, lub planujesz ciąże, a masz bardzo silny, napięty brzuch powinnaś pomyśleć o bardziej o rozciąganiu brzucha niż wzmacnianiu jego rzeźby.
Ale czy mnie dotyczy ten problem? Skąd mam to wiedzieć?
Można zdiagnozować się samemu, służy do tego prosty w wykonaniu test.

TEST
Połóż się na plecach na podłodze. Ugnij nogi w stawach biodrowych i kolanowych, a stopy oprzyj na podłodze. Przyjmij pozycje jak do ćwiczenia brzuszków. Jedną dłoń połóż poniżej pępka, a drugą powyżej. Palce połóż w linii pępka, czyli na kresie białej.I teraz skup się! Unieś głowę i  jeśli dasz radę barki (jeśli nie, to trzymaj tylko głowę) w celu napięcia mięśni brzucha. Palcami wyczuj zagłębienie między prawa i lewą częścią mięśnia prostego. Gdy zagłębienie jest szersze niż dwa palce i dodatkowo czujesz że mięśnie nie reagują to prawdopodobnie masz rozejście mięśnia prostego brzucha.
TEST

Mam! Ratunku! Co teraz?
Powinnaś szybko zgłosić się do lekarza, a najlepiej fizjoterapeuty zajmującego się uroginekologią lub terapeuty połogowego. Najlepiej jakby każda kobieta jeszcze będąc w ciąży znalazła fizjoterapeutę połogowego i w ostatnim miesiącu przed porodem zgłosiła się do niego.
Pierwsze słyszę!? W jakim celu?
Faktycznie nie jest to jeszcze zbyt popularne w Polsce. Natomiast świetne by przygotować kobietę na pierwsze godziny po porodzie. Wyjaśni jak wstawać, jak kaszleć, czy się załatwiać żeby nie zaszkodzić mięśniom brzucha.

No dobrze Kasiu, ale gdzie szukać takiego specjalisty?
Mam kontakt z tego rodzaju specjalistami z racji mojego zawodu, jeśli któraś z Was ma problem niech do mnie napisze na IG.O matko!? To trzeba wstawać, kichać i kaszleć inaczej niż PRZED PORODEM!?
Jak najbardziej i dotyczy to zarówno kobiet po CC jak i PSN. Po porodzie fizjoterapeuta przeprowadzi profesjonalna diagnozę i wdroży prawidłowy cykl postępowania w razie rozejścia mięśnia prostego brzucha.

To brzmi tak poważnie, a przecież to tylko gorszy wygląd

Pamiętaj rozejście mięśnia prostego brzucha to nie tylko sprawa wyglądu brzucha. To utrata jego funkcji co możne skutkować w przyszłości przepukliną, bólami pleców i może nieść bardzo poważne konsekwencje. Dlatego nie wolno tego bagatelizować.

Ale przed porodem nic nie zrobiłam, teraz mam rozejście i jak to leczyć?
Wyleczenie bardzo dużego rozejścia mięśnia prostego brzucha spowodowanego pęknięciem kresy jest możliwe tylko chirurgicznie.Bardzo są ważne pierwsze 6 tygodni po porodzie. W organizmie kobiety działają jeszcze hormony, które powodują, że tkanki są bardzo plastyczne. Kobiety u których doszło do dużego rozejścia, a są w drugiej ciąży powinny tym bardziej pomyśleć o kontakcie z wyspecjalizowanym fizjoterapeutą.

Co masz na myśli?
Nie może być to zwykły fizjoterapeuta. Musi mieć skończone kursy dotyczące opieki nad kobietami ciężarnymi i po porodzie. Potrafi on wykonywać mobilizacje tkanek brzucha, dzięki którym jest możliwe zminimalizowanie nawet dużego rozejścia. Nie jest to żadna moja autoreklama. Ja jestem fizjoterapeutą ortopedycznym i znam tylko w teorii zalecenia. Sama nie podjęłabym się terapii.

Co jest istotne?
Warto pamiętać o tych pierwszych 6 tygodniach, bo po tym okresie na wiele technik jest już za późno. A zmiany po ciąży nie cofają się tak szybko jak w okresie połogu. Ważny jest też dobór ćwiczeń. Nie można włączyć sobie youtuba i wykonywać przypadkowe ćwiczenia ponieważ w ten sposób łatwo sobie zaszkodzić. Każde ćwiczenie powinno być dobierane indywidualnie, a technika jego wykonania sprawdzona przez profesjonalistę.
Zaraz, zaraz to znaczy, że osoba z rozejściem mięśni prostych, może sobie zrobić krzywdę, chcąc wrócić szybko do forma?
Jak najbardziej! Stąd wskazanie, by o rozpoczęciu aktywności fizycznej decydował lekarz.
Mój brzuch jest luźny, mięśnie słabo reagują po ciąży, ale test jest ujemny i co teraz?
To normalny stan po ciąży. Przez 9 miesięcy mięśnie brzucha rozciągały się, by mogło rosnąć Twoje dziecko. Przede wszystkim musisz dać sobie czas, ale nie nic nie robić. Nie ma tak łatwo. Jeśli chcesz cieszyć sie płaskim brzuchem i formą jak sprzed ciąży trochę musisz pomóc swoim mięśniom.
Jak to zrobić? Jak sobie pomóc?
Pierwsze 6 tyg czyli czas połogu to czas kiedy obkurcza się macica i otaczające  więzadła. Nie sugeruj się znanymi mamami, które w sieci prezentują zdjęcia idealnych płaskich brzuchów 2 tygodnie po porodzie. Czas połogu to czas dla Ciebie i zapoznawania się z Twoim dzieckiem, a nie zamartwiania się, że nie masz idealnej figury. Są to niezwykłe chwile. Obok Ciebie leży długo wyczekiany mały człowiek, którego przez 9 miesięcy nosiłaś po sercem. Pewnie trochę jesteś zszokowana zastała sytuacją i zdezorientowana w natłoku rad płynących z każdej strony. Brakuje Ci czasu bo przy tym małym bąblu jest sporo obowiązków do wykonania. Ale nie zapominaj o sobie i kontroluj każde czynności jakie wykonujesz.
Poprosimy jakieś konkrety!
Zacznijmy od wstawania z łóżka. Jak należy robić to prawidłowo?Z pozycji leżącej gdy po ciąży mięśnie są luźne by im nie zaszkodzić?
Wstajemy z pozycji leżącej na plecach najpierw kładąc się na boku. Następnie opuszczamy z łóżka nogi i przenosząc ciężar na dłonie odpychamy się od materaca. To uchroni nasz mięsień prosty brzucha przed napięciem, a co za tym idzie przed spychaniem go jeszcze bardziej na boki.
Ok! To już wiemy, co dalej?
Staraj się w tym pierwszym etapie nie dźwigać ciężkich rzeczy. Nie mówię o dziecku, które każda mama musi nosić, przytulać. Ale np o noszeniu dziecka w nosidełku/ foteliku samochodowym. Waga dziecka plus waga nosidło to poważne ciężary. Dźwiganie jest też niebezpieczne dla Twoich mięśni dna miednicy nie do końca wydolnych po ciąży.Oj brzmi to jak rady dla emerytki z problemami ruchowymi 😀
Nie zrozum mnie źle, że ten okres 6 tygodni masz spędzić tylko leżąc czy siedząc i robiąc z siebie osobę której nic nie wolno. Jeśli ciąża i poród przebiegały pomyślnie powinnaś stopniowo wracać do spacerów. Spacery dobrze wpływają na ruch Twojej miednicy i stawy krzyżowo biodrowe. Zapomnij na razie o bieganiu, nawet jeśli uprawiałaś jogging przed ciążą.Bardzo obciąża mięśnie dna miednicy. Musisz troszeczkę popracować, żeby być gotowa do powrotu do biegania. Na ten temat też poświęcimy osobny artykuł.Działamy! Od czego zacząć?
Wykorzystaj chwile, kiedy odpoczywasz w pozycji leżącej lub siedzącej na naukę napięcia mięśni dna miednicy. Właśnie od tego należy zacząć powrót do formy mięśni brzucha. Niech Ci do głowy nie przyjdzie robienie brzuszków. To bardzo niebezpieczne ćwiczenie po porodzie. Dokładnie jak zacząć trening przedstawię w osobnym wpisie, silne dno miednicy to centrum  twojego organizmu. Kobiety z silnym dnem miednicy maja płaski brzuch, wyprostowana postawę ciała, nie gubią moczu podczas kaszlu, kichania, podnoszenia ciężkich przedmiotów czy zajęć w klubie fitness.
O nie! To chyba skomplikowane?
Chciałabym po prostu, żebyś po przeczytaniu następnych artykułów dokładnie wiedziała, jak masz ćwiczyć. Założę się że co nieco słyszałaś już o tym, ale jak prawidłowo  to robić i od czego zacząć nie masz pojęcia. Zaraz zapytasz,  jak to pogodzić z opieką nad małym dzieckiem, dbaniem o dom i rodzinę? Kiedy znaleźć na to czas i siły? Otóż nie są to treningi na które musisz zagospodarować czas. Często można je łączyć z wykonywaniem codziennych czynności. Wystarczy, że poświęcisz około 2 tygodnie na zapoznanie się ze swoimi mięśniami dna miednicy. Gdzie one właściwie są? Co mam napinać? Jak to robić? I na to wszystko niebawem odpowiem.
Na razie nie przypomina to nic, a nic treningów dostępnych w internecie?
Zanim włączysz sobie jakiś trening na płaski brzuch na youtubie lub zapiszesz się na zajęcia np trampoliny w klubie fitness powinnaś przebrnąć przez te główne 3 punkty w odbudowie sprawności Twojego ciała.Kolejnym krokiem jaki podejmiemy w naszej walce o piękną talię będzie wzmocnienie mięśni głębokich brzucha i grzbietu. Ten naturalny gorset chroni nie tylko nasze narządy wewnętrzne, ale kontroluje sylwetkę na różnych podłożach czy ułożeniu ciała. Musimy też zająć się oddechem. W ciąży ze względu na duży brzuch i ucisk na narządy wewnętrzne oddychałaś torem piersiowym. Teraz już po urodzeniu dziecka warto zwrócić uwagę by wrócić do toru przeponowego. Połączenie go z wyprostowana sylwetką jest masażem dla organów wewnętrznych przy każdym wdechu. Dzięki temu nie masz zaparć i wzdęć, więc same korzyści. Pamiętaj że nie najważniejszy jest wygląd, ale Twoje zdrowie. Żebyś jak najdłużej cieszyła się prostą sylwetką bez bóli pleców, stawów krzyżowo biodrowych czy problemów związanych z nietrzymaniem moczu. 

Kasia! Uwielbiam Cię, święte słowa! Myślę, że moje czytelniczki dostały OGROM wiedzy! Dziękuję

Jeśli macie pytania, znajdziecie Kasię tutaj

Nazywam się Katarzyna Mielnicka. Jestem magistrem fizjoterapii i pielęgniarstwa, ukończyłam Uniwersytet Medyczny w Łodzi. Pracowałam w Balecie Narodowym w Warszawie jako fizjoterapeutka. Praca z baletmistrzami pokazała mi jak piękny, a zarazem niebezpieczny i pełen wyrzeczeń jest to zawód. Obecnie pracuję w ortopedyczno sportowym szpitalu w Warszawie.Na co dzień mam do czynienia z osobami po urazach ortopedycznych ze szczególnym uwzględnieniem stawu kolanowego u sportowców różnych dyscyplin. W swojej pracy najbardziej lubię obserwować jak z tygodnia na tydzień pacjent odzyskuje sprawność i zapomina o urazie.
Jestem mamą 10 miesięcznego Jakuba. Problemami kobiet ciężarnych i po porodzie zaczęłam interesować się długo przed zajściem w ciążę. By poznać jak zmienia się anatomia i fizjologia kobiety podczas ciąży, to pozwoliło mi zrozumieć kroki, które należy podjąć, aby pomóc naturze po porodzie. Szczególnie dotyczących dna miednicy, które jest centrum całego ciała, ma wpływ na wygląd sylwetki i funkcjonowanie narządów wewnętrznych. Moim marzeniem jest aby każda kobieta, nie tylko matka po porodzie wiedziała i umiała ćwiczyć swoje dno miednicy.